Naarmate ik zelf minder bang word. valt me des te meer op hoeveel angst tegenhoudt in mensenlevens. Ook op Het Loo is dat duidelijk zichtbaar, Hoe weinig vertrouwen mensen hebben in het onbekende. En dan te bedenken dat zo'n beetje alles onbekend is; ik heb geen flauw idee wat er morgen gebeurt, of wat de impact is van bepaald handelen. En eigenlijk betekent dat wantrouwen in het onbekende ook een wantrouwen in mijzelf. Dat loopt wat mij betreft volledig parallel aan elkaar.

Als ik puur naar mijn eigen ervaring en het verloop van mijn beoefening kijk, dan voel ik een duidelijk verband tussen mijn bewust worden, mijn doorleven van het me realiseren dat ik machteloos sta (ik kan mijn ik niet uit, ik maak altijd mijn eigen gelijk), de diepere aanvaarding daarvan en het groeien van mijn vertrouwen. Er is namelijk niks anders.



Have a little faith in me, mijn grote ongelijk.

Afgelopen maandag maakte ik de senbazuru voor De Man af. Duizend origami kraanvogeltjes aan slingers geregen. Sommige vogels zijn voorzien van een wens, die ik op het blaadje schreef voordat ik het tot een vogeltje vouwde.

Gisteren was het dan zover. Mijn sportbuddy Stijn en ik stapten voor de allereerste keer samen op een (race)tandem, tijdens een toertocht van 66 kilometer voor klassieke, stalen racefietsen te Paal (Belgie). Stijn heeft ook zo'n oude fiets, maar had speciaal voor ons een (moderne) tandem geregeld waar we ook op mee mochten rijden. Om toch nog een beetje in de sfeer te blijven had ik voor ons retro wielershirts op de kop getikt.



Stijn en ik hadden van te voren geen enkele keer samen geoefend. Hij is natuurlijk wel hard aan het trainen voor de Alpe d'HuZes en ik had ondertussen mijn best gedaan mijn conditie op peil te krijgen op de hometrainer. Ook had ik van het begin af aan (toen ik hem vroeg mijn buddy te zijn) al het gevoel dat we het samen konden. Dat heb ik niet bij iedereen, dus dat intuitieve gevoel vertrouwde ik.



En eigenlijk, eigenlijk ging het van het allereerste moment op de tandem gelijk al goed. Ik vertrouw hem en zijn inschattingsvermogen letterlijk blindelings. Ik ben geen moment bang geweest. De positie achterop lijkt makkelijk, omdat je behalve krachttoevoer niets kunt doen. Toch is dat schijn. Ik geef de controle volledig uit handen (probeer dat maar eens...) en werk mee door zoveel mogelijk samen te vloeien in zijn handelingen door bijvoorbeeld niet tegen te werken met mijn gewicht.
Ik vond het heerlijk. Eindelijk weer buiten fietsen! Het tempo lag wat hoger dan het gemiddelde, gewone fietsen, maar was nog niet erg hard. Ik voelde dat ik (en Stijn ook) "eager" ben om door te knallen. We moesten ons nu nog inhouden, en zo voor de eerste keer is dat ook goed, maar ik verlangde al naar het moment dat we kunnen exploderen en het snoeihard zal gaan!



Een geweldige ervaring. Op naar een eigen fiets!

Over twee weken, op maandag 6 mei, begint mijn intensieve en interne revalidatie op Het Loo Erf. Deze revalidatie gaat bijna zeven maanden duren en dat is, vind ik, een lange tijd.
Hoewel ik op mijn weblog over heel veel dingen in mijn leven heel open ben geweest, en ik, gezien de reacties door de jaren heen, daar veel mensen mee heb geïnspireerd, heb ik besloten om over mijn verblijf op Het Loo Erf niet te bloggen. Ik zal een select groepje mensen op de hoogte houden via e-mail en het met hen delen. Voor de rest houd ik het dit keer liever privé.

Natuurlijk houd ik jullie wel op de hoogte van onder andere de ontwikkelingen rond mijn tweede boekje!

“Hij heeft zo’n zweepje. Een kort paardenzweepje, maar dan met een leren handje eraan. Het stokje van het zweepje gaat nog een beetje in het handje door, dus het ding is venijnig. Ik had het vast en speelde er een beetje mee. Ik kletste een beetje op zijn rug. Maar ik voelde het onmiddellijk opkomen. Die behoefte om steeds wat harder te slaan. Net zoals bij die pizzasnijder van ‘m. Dat pinwheel. Ik liet het losjes over zijn benen rollen, maar ik wilde doordrukken. Iets in mij wil doordrukken.”

“Ik was me bewust van de innerlijke dialoog. Er zit in iets in mij dat pijn wil doen, dat geweld wil gebruiken. Gelukkig was die aanwezigheid niet nieuw voor mij. Ik zit lang genoeg op het kussen om ervan doordrongen te zijn. En we hebben het er vaak over gehad tijdens de Great Sangha Gatherings op Ameland. Daar konden we het beoefenen, onderzoeken en inzien: ik ben in staat om iemand te verwonden, ja, te vermoorden zelfs. Dat is niet louter een slap theorietje. In meer subtiele vormen doe ik het zelfs al, verwonden. Dus ze was geen onbekende toen ze zo omhoog kwam, terwijl ik met dat zweepje zijn lichaam beroerde.”

“Weet je, ik denk dat ook dit weer voortkomt uit dat ijzersterke verlangen. Dat ontzettende wilskrachtige, maar ook zo subtiele (want niet altijd even makkelijk te herkennen) verlangen. Om de waarheid te kennen, om de waarheid te bezitten. Iets in mij is bereid daarvoor geweld te gebruiken. Liever nog dan de machteloosheid aangaan, die mij vertelt dat ik altijd net naast de waarheid grijp, mijn hele leven lang.”

“Tegelijkertijd natuurlijk dat andere, dat gelijk “sorry” piept zodra hij een krimp geeft bij het neerkomen van de zweep. De pijn die ik dan zelf ervaar, die door mijn lichaam schiet. Want hij is een mens, een mens, A., zoals jij en ikzelf. Ik voel zijn lichaam, ik zie zijn aangezicht, dat ik niet anders dan lief kan hebben. God... Het zit in mij, allemaal.”

Deze column is ook verschenen in het Boeddhistisch Dagblad,

"Hij deed me een blinddoek om en bond mijn polsen vast aan het bed." vertel ik aan De Man. Zijn ogen worden kleiner en beginnen te twinkelen. Ik weet wat het betekent en sta er even verbaasd van. Wat een man is het toch.
"Ik was helemaal niet bang.", vervolg ik, "ik vond het allemaal prima. Zelfs toen hij zonder iets te zeggen even wegliep vond ik het niet eng. Ik vertrouw hem. Ik vind het wel fijn, alles maar laten gebeuren, die Overgave."
"Maar dat vertrouwen is ook een controlemiddel" zegt De Man tegen me. Ik kijk hem niet-begrijpend aan. Hij verklaart: "Door hem te vertrouwen behoud je nog steeds de controle."
Damn. Hij kent me soms beter dan ik mezelf.



(Het bijbehorende stuk waarin ik vertel over mijn houden van meerdere mannen vindt u hier.)

Met het deeg dat ik nog over had, heb ik gisteren een provebcaalse quiche met gegrilde groenten gebakken. En die is uitstekend gelukt. De verse kruiden en de geitenkaas maken het helemaal af; de quiche is heel smakelijk. John gebruikt in zijn recept een hogere bakvorm, en dus een aantal lagen vulling, maar ik vind het juist leuk om de lage vlaai-vormen (van metaal, met losse bodem) te gebruiken die ik van mijn zus heb gehad. En dat ging uitstekend.



Provencaalse quiche met gegrilde groenten

Overigens ben ik erg blij met de tip van Rudolph om op de bodem een dun laagje paneermeel (of couscous) te strooien, voordat de vulling erin gaat. De bodem wordt dan niet zo "soggy" en blijft mooi van structuur.

Gisteren maakte ik het perenbrietaartje met walnoten en honing, dat ik Rudolph had zien bakken in Rudolph's Bakery. Speciaal voor De Man, want die houdt erg van peer.
Hoewel het taartje zeker niet vies is, is de smaak wat vlak. Ondanks dat ik al wat extra zout in het vloeibare gedeelte van de vulling had gedaan. De brie is niet zo uitgesproken. Volgende keer ga ik het met zachte gorgonzola proberen. Ik ben wel erg tevreden met dit deeg. Het was heel soepel en hanteerbaar, en bovendien kwam het mooi uit de oven en smaakte het goed. Ik heb nog veel deeg over, Rudolph gebruikte een veel grotere bakvorm, dus deze week zal ik zeker nog een ander hartig taartje bakken.

Overigens blijf ik heel erg blij met mijn natuurstenen (granieten) aanrecht. Heel fijn om deeg op te maken en uit te rollen. En heel erg makkelijk weer schoon te maken!

Recept voor perenbrietaartje met walnoten en honing

"Verbondenheid vind je op de bodem van je eenzaamheid."

- Nico Tydeman Sensei

Dat compassie/liefde voor mij niet voortkomt uit empathie, invoelingsvermogen (ik kan lijden, dus jij ook), of uit het opvolgen van een of ander voorschrift. Compassie is niet zozeer gericht naar iets, ik of jij.
Maar dat het tevoorschijnkomt als ik mijzelf laat droogbranden van mijzelf, voortkomt uit de vraag of ik tot de kern van mijn verdriet ben doorgedrongen.

Compassie ontstaat daar waar niets meer is (ook het niets niet).

(Hij had de kalkoen gezien, op het plaatsje. Zo mooi, zo mooi! "Hij was een lust voor het oog, het was om trompet te gaan spelen." Toen hij later terugkwam, was de kalkoen geslacht.)

"Hij begrensde zich, ernstig, in een soort vermoeidheid en een afzien van nieuwsgierigheid, om niet op zijn gedachten af te dwalen. Zijn moeheid schiep, uit verdrongen emotie, een heimelijke angst: hij ontdekte de mogelijkheid van andere tegenslagen, in de machinale wereld en de vijandige ruimte; en dat, op de onbetrouwbare weegschaal, haast niets meet tussen vreugde en ontgoocheling."

Joao Guimaraes Rosa, De derde oever van de rivier

Soms vlieg ik uit de bocht van angst.
Ik hoop,
ik hoop dat die bochten steeds wat minder scherp worden
en steeds wat minder lang duren,
dat ik ze opmerk,
en ik hoop dat ik ondertussen niet teveel schade berokken
aan mezelf en aan jou.

De (innerlijke) weg van de mystica slingert van verliefd naar verdriet en weer terug. Mijn lichaam schakelt zo makkelijk als een windvlaagje over van die ene intense ervaring naar die andere. Ze schieten door mijn lijf, ik voel ze in mijn beenmerg.. Intens innerlijk leven, intense innerlijke dood.

. Een van de grootste zegeningen van mijn ziekte op het geestelijk pad is dat ze me heeft leren lijden. Of, als ze me het niet heeft geleerd, dat ze me ertoe dwingt. Niet een lijden uit slachtofferschap (Waarom ik? Dit is mij aangedaan. Zij die mijn ziekte niet hebben begrijpen mij niet.). Maar een lijden dat voortkomt uit verlies, uit de diepe bewustwording van vergankelijkheid. Rouw. En naar ik vermoed dragen we allen dat lijden in ons. Want we lijden allemaal verlies. We dragen alleen al het verlies van ons eigen leven.
Lijden dat voortkomt uit de realisatie van verlies, van vergankelijkheid, is een lijden dat mij zuivert van mijzelf.
Dit lijden is liefde voor zelf. Ze heeft haar eigen schoonheid en landschap. Bovendien laat zij mij liefde zien (of, in boeddhistische termen: compassie of mededogen.) Niet een liefde om een bepaalde reden, of een gehechte liefde in iets. Maar liefde die ik zelf ben, nergens op gebaseerd.

. Een diepe realisatie van machteloosheid wekt vertrouwen bij me op. Machteloos staan. Niet alleen tegen vergankelijkheid, tegen verlies, maar ook de machteloosheid die voortkomt uit de realisatie dat ik het niet kan doen. Omdat ik bij pogingen daartoe telkens opnieuw weer in de valstrik loop van mijn eigen begeerte, haat en onwetendheid (of, in een niet-boeddhistische term: egocentriciteit). Ik kom daar niet uit; ik sta machteloos.
Dit wekt vertrouwen. Niet een vertrouwen dat ergens op is gebaseerd. Niet een vertrouwen in iets bepaalds. Maar Vertrouwen. Durven leven in thuisloosheid. Durven leven in het leven zoals het zich aandient. Dat kan soms inhouden: durven leven in angst. Vertrouwen hebben in iets dat mij onbekend is, in datgene wat geen naam kan dragen.


Deze thema's komen ook terug in mijn komende boekje "Ik ken je niet, mijn gelijke"

Afgelopen vrijdag is mijn Dharmabroer Mark op bezoek geweest. Hij verzorgt de vormgeving van mijn komende boek "Ik ken je niet, mijn gelijke - mystiek dagboek" en liet me een concept zien van de omslag van het boek. Ik werd er heel blij van. Het wordt ontzettend mooi! Geen gewone paperback, maar een prachtig kunstwerk waarin allerlei dingen samenkomen. Een waar collector's item!

Ik hoop dat mijn boek in juni uit kan komen.

Vanochtend zat ik voor het eerst sinds de dood van mijn hond weer op het kussen, in de zin van: alleen, thuis. Het verdriet begon meteen. Horten, ademstoten, tranen. Geluidloze schreeuwen, mijn hele lichaam, bloed en ingewanden binnenstebuiten lijden. Tegelijkertijd een veilig voelen. Fluisteren... "Dit (mijn lichaam, mijn lijden) is mijn huis. Dit is mijn huis."

De geluidloze roep van de mystica is de roep tot het onmogelijke. Ik wil mijn hond terugvinden.

Ik wil hem zien in het gelaat van de man met wie ik vrij. Ik wil hem horen in het geluid van de kloosterbel. Ik wil hem voelen in mijn tranen, in de warme waterstraaltjes onder de douche. Ik wil hem proeven in het sap van de mango.

Dat is het vuur dat in me laait en brandt.
Het vuur dat mij drijft.